>

SKOLYOZ - OMURGA EĞRİLİĞİ NEDİR?





İnsan omurgasına yandan bakıldığında bel bölgesinde genellikle düz ancak göğüs bölgesinde hafif kamburluk gibi kıvrımlı olduğu görülür. Bu normal bir durumdur ancak omurgaya önden veya arkadan bakıldığında kıvrımsız düz bir yapıda olması gerekmektedir. İşte bu açıdan bakınca görülen eğrilik skolyoz olarak tanımlanır.



Skolyoz degerlendirmesi yapan fizyoterapist


Fzt. Muhammet Talha BağdatYazan: Fzt. Muhammet Talha Bağdat  |  Fizyoterapist  |  Son güncelleme: 19 Eylül 2026


Tıpkı bir uçağın manevra yaptığı sırda kanatlarının sağa veya sola kalkması gibi, skolyoz görülen omurganın da eğrilik nedeniyle sağ veya sol tarafında bir çıkıklık görülür. Bu çıkıklık skolyozun derecesine göre fazla ya da az olabilir. Diğer yandan skolyoz kamburluk (kifoz) ile birlikte görülebilir. Bu rahatsızlık ise Kifoskolyoz olarak adlandırılır.


Skolyoz Omurga Eğriliği Nedir, Kimlerde Görülür?

Omurga eğriliği kız çocuklarda daha çok görülmekle birlikte herkeste görülebilen bir rahatsızlıktır. Yaklaşık 30° civarındaki eğrilikler hafif skolyoz olarak tanımlanırken üzerindeki dereceler daha ağır skolyoz vakaları olarak adlandırılır. Skolyoz omurga eğriliği nedir sorusunun en net cevabı omurga bölgesinde sağa veya sola doğru oluşan eğriliklerdir. Eğrilik en fazla göğüs bölgesinde yaşanmakla birlikte bel bölgesinde yaşanan eğrilikler de bulunmaktadır.

• Genetik özellikler

• Serebral palsi (Spastik çocuklar)

• Gebelik enfeksiyonları

• Şeker hastalığı

• Bazı vitaminlerin eksikliği

olan kişilerde ağırlıkla görülmektedir. Ayrıca İdiopatik (nedeni belli olmayan) skolyoz da özellikle 10'lu yaşlardaki çocuklarda sıklıkla karşılaşılan bir durumdur.


Omurganın yana doğru eğrildiğini ve orta hat çizgisinden saptığını gösteren arkadan görünüm şeması
Skolyozda omurga yana doğru eğrilir; düz çizgi, eğriliğin orta hattan ne kadar saptığını gösterir

Omurga Eğriliği Nasıl Düzelir?

Skolyoz Tedavi yöntemleri ve Omurga Eğriliği Hangi Bölüm Bakar gibi konular hastaların sıklıkla sorduğu ve merak ettiği konulardır. Skolyoz için başvurulması gereken alan hastanelerin Ortopedi ve Travmatoloji bölümleridir. Tedaviye karar verilebilmesi için doktorunuzun skolyoz derecesini tespit etmesi gerekir. Bunun için röntgen çekilmesi yeterlidir.

Halk arasında Omurga Eğriliği Korsesi veya Skolyoz Korsesi gibi yöntemlerle çözüm aranmaya çalışılsa da uzman doktorun teşhis koyarak yönlendirmesi en doğru karar olacaktır. Yüksek dereceli eğriliklerde skolyoz ameliyatı gerekli olabilir. Hafif skolyoz durumunda ise fizik tedavi uzmanları tarafından uygulanan özel egzersiz programları yararlı olabilmektedir.

Scroth egzersizi adı verilen tedavinin amacı sensorimotor hareketler ve masaj ile eğriliğin mümkün olduğunca giderilebilmesidir. Ayrıca skolyoz ameliyatı sonrası da fizyoterapistlerin önereceği masaj ve egzersizlerle daha rahat iyileşme süreci yaşanmakta, ameliyatın faydası mümkün olan en yüksek dereceye çıkarılabilmektedir.


Skolyoz İlerler mi?

Skolyoz hastalığının ilerlemesi veya aynı derecede kalması tamamen hastadan hastaya değişebilen bir durumdur. Kimi hastalarda hafif derecelerdeki eğriliğin yaş ilerledikçe arttığı gözlemlenebilir. Özellikle omurgadaki eğriliğin fark edildiği çocukların vakit kaybedilmeden, ergenlik çağı bitmeden doktor kontrolünden geçmesi ve teşhis konulması tedavi için değerlidir.

Skolyoz Dereceleri Ne Anlama Gelir?

Omurgadaki eğrilik, röntgen üzerinde ölçülen Cobb açısı ile derecelendirilir. 10 derecenin altındaki eğrilikler skolyoz olarak adlandırılmaz, omurga asimetrisi kabul edilir. 10–25 derece arasındaki eğriliklerde izlem ve egzersiz programı öne çıkar. 25–40 derece aralığında, özellikle büyümesi devam eden çocuklarda korse tedavisi gündeme gelir. 45–50 derecenin üzerindeki eğriliklerde cerrahi seçenek değerlendirilir. Bu sınırlar kesin kurallar değil, hekimin karar verirken kullandığı eşiklerdir.


Skolyozda Egzersiz Tedavisi

Skolyozda kullanılan egzersizler genel spor hareketlerinden farklıdır. Amaç yalnızca kas güçlendirmek değil, eğriliğin tersine yönde düzeltici hareketler ve özel solunum teknikleriyle omurganın üç boyutlu olarak çalıştırılmasıdır. Program her hastanın eğrilik tipine göre ayrı hazırlanır; bu nedenle skolyozda "herkese uyan egzersiz listesi" yoktur.

Düzenli uygulanan bir egzersiz programı duruşu iyileştirir, sırt ağrısını azaltır ve solunum kapasitesini destekler. Büyüme çağındaki çocuklarda eğriliğin ilerleme hızını yavaşlatmaya da yardımcı olur.


Korse Kullanımı Hakkında

Korse, büyümesi devam eden ve eğriliğin ilerleme riski taşıdığı çocuklarda kullanılır. Etkili olabilmesi için hekimin belirttiği saat kadar düzenli giyilmesi gerekir. Korse kullanan hastalarda egzersiz programı bırakılmaz; korse omurgayı desteklerken, egzersiz kasların zayıflamasını önler. Korse tedavisi büyüme tamamlandığında kademeli olarak sonlandırılır.


Erişkinlerde Skolyoz

Skolyoz yalnızca çocukluk dönemine ait bir sorun değildir. Erişkinlerde ya çocuklukta fark edilmemiş bir eğriliğin devamı olarak ya da yaşla birlikte omurlardaki yıpranmaya bağlı olarak görülür. Erişkinde hedef eğriliğin açısını küçültmek değil, ağrıyı azaltmak, duruşu iyileştirmek ve günlük yaşam kalitesini korumaktır. Bu grupta güçlendirme, esneklik ve denge çalışmaları öne çıkar.


Takip ve Günlük Yaşam

Büyüme çağındaki çocuklarda eğriliğin hekim tarafından belirli aralıklarla kontrol edilmesi gerekir; ergenlik döneminde ilerleme hızlanabilir. Sırt çantasının iki omuzda ve hafif taşınması, uzun süre tek tarafa yaslanarak oturmaktan kaçınılması, yüzme gibi omurgayı simetrik çalıştıran aktiviteler yararlıdır. Ancak hiçbir spor tek başına skolyoz tedavisi değildir.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, muayene ve tıbbi tanının yerini tutmaz.